Yayımlandığı R. Gazete
Tarihi: 14/6/2003 - Sayı: 25137
Amaç
Madde 1-
Bu Yönetmeliğin amacı,
mesafeli sözleşmeler hakkında uygulama usul ve esaslarını düzenlemektir.
Kapsam
Madde 2-
Bu Yönetmelik, yazılı, görsel
ve elektronik ortamda veya diğer iletişim araçları kullanılarak ve tüketicilerle
karşı karşıya gelinmeksizin yapılan, malın veya hizmetin tüketiciye anında veya
sonradan teslimi veya ifası kararlaştırılan sözleşmelere uygulanır.
Dayanak
Madde 3-
Bu Yönetmelik, 23/2/1995
tarihli ve 4077 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında
Kanunun 31 inci ve bu
Kanuna 4822 sayılı
Kanunla eklenen 9/A
maddelerine dayanılarak hazırlanmıştır.
Tanımlar
Madde 4-
Bu Yönetmeliğin
uygulanmasında;
a) Bakanlık:
Sanayi ve Ticaret
Bakanlığını,
b) Bakan:
Sanayi ve Ticaret
Bakanını,
c) Mal:
Alış-verişe konu
olan taşınır eşyayı, konut ve tatil amaçlı taşınmaz malları ve elektronik
ortamda kullanılmak üzere hazırlanan yazılım, ses, görüntü ve benzeri gayri
maddi malları,
d) Hizmet:
Bir ücret veya
menfaat karşılığında yapılan mal sağlama dışındaki her türlü faaliyeti,
e) Satıcı:
Kamu tüzel kişileri
de dahil olmak üzere ticari veya mesleki faaliyetleri kapsamında tüketiciye mal
sunan gerçek veya tüzel kişileri,
f) Sağlayıcı:
Kamu tüzel kişileri
de dahil olmak üzere ticari veya mesleki faaliyetleri kapsamında tüketiciye
hizmet sunan gerçek veya tüzel kişileri,
g) Tüketici:
Bir mal veya hizmeti
ticari veya mesleki olmayan amaçlarla edinen, kullanan veya yararlanan gerçek ya
da tüzel kişiyi,
h) Kredi veren:
Mevzuatları
gereği tüketicilere nakit kredi vermeye yetkili olan banka, özel finans kuruluşu
ve finansman şirketlerini,
ı) Mesafeli Sözleşme:
Yazılı,
görsel, telefon ve elektronik ortamda veya diğer iletişim araçları kullanılarak
ve tüketicilerle karşı karşıya gelinmeksizin yapılan ve malın veya hizmetin
tüketiciye anında veya sonradan teslimi veya ifası kararlaştırılan sözleşmeleri,
j) (Ek:
9/10/2007-26668 RG) Sürekli veri taşıyıcısı:
Tüketicinin, kendisine
kişisel olarak gönderilen bilgiyi, bu bilginin amacına uygun olarak makul bir
süre incelemesine elverecek şekilde kaydedilmesini sağlayan ve kaydedilen
bilgiye aynen ulaşılmasına imkan veren her türlü aracı,
ifade eder.
Ön Bilgiler
Madde 5- (Değişik birinci cümle:
9/10/2007-26668 RG)
Tüketici, mesafeli
sözleşmenin akdinden önce, aşağıdaki bilgilerin tamamının yer aldığı
bilgilendirme formunun verilmesi suretiyle, açık, anlaşılır ve kullanılan
iletişim vasıtasına uygun bir şekilde bilgilendirilir.
a) Satıcı veya sağlayıcının
isim, unvan, açık adres, telefon ve varsa diğer erişim bilgileri,
b) Sözleşme konusu mal ya da
hizmetin temel özellikleri,
c) Sözleşme konusu mal ya da
hizmetin tüm vergiler dahil satış fiyatı,
d) Satıcı veya sağlayıcının
fiyat dahil tüm vaatlerinin geçerlilik süresi,
e) Tüketicinin ödemelerinin
nasıl yapılacağına dair bilgiler,
f) Teslimat ve ifanın nasıl
yapılacağına ve varsa buna ilişkin masrafların tutarı ve kimin tarafından
karşılanacağına dair bilgiler,
g) Cayma hakkı ve bu hakkın
nasıl kullanılacağına dair bilgiler,
h) Tüketiciye bir maliyeti
varsa kullanılan iletişim yollarının ücreti,
ı) Sözleşme konusu mal ya da
hizmetin, teslim ve ifa tarihlerine ilişkin program,
j) Tüketicinin talep ve
şikayetlerini iletebileceği satıcı veya sağlayıcının açık adres, telefon ve
varsa diğer erişim bilgileri.
(Ek: 9/10/2007-26668
RG; Yön., m. 2 )
Sözlü iletişim araçlarının
kullanılması durumunda, ayrıca satıcı veya sağlayıcının, kimliğini ve görüşmenin
ticari amacını her görüşmenin başında tüketiciye açık bir biçimde bildirmesi
zorunludur.
Ön Bilgilerin
Doğruluğunun Yazılı Olarak Kanıtlanması
Madde 6- ( Değişik: 9/10/2007-26668
RG)
Bu Yönetmeliğin 5 inci
maddesinde belirtilen bilgilendirme formunun, sözleşmenin kurulmasından önce
tüketiciye verilmesi zorunludur. Tüketici, bu bilgileri edindiğini yazılı olarak
teyit etmedikçe sözleşme akdedilemez. Elektronik ortamda yapılan sözleşmelerde
teyit işlemi, yine elektronik ortamda yapılır. Satıcı veya sağlayıcı, mallar
için sözleşme konusu mal tüketiciye ulaşmadan, hizmetler için de en geç
sözleşmenin ifasından önce yazılı olarak, elektronik ortamda yapılan
sözleşmelerde ise tüketici tarafından kullanılabilir veya sürekli olarak
erişilebilir başka bir sürekli veri taşıyıcısıyla bilgilendirme formunu
tüketiciye ulaştırmak zorundadır.
Sözleşmede Bulunması
Gereken Şartlar
Madde 7- ( Değişik: 9/10/2007-26668
RG)
Mesafeli sözleşmenin,
tüketici tarafından kullanılabilir veya sürekli olarak erişilebilir başka bir
sürekli veri taşıyıcısıyla tüketiciye verilmesi zorunludur.
Sözleşmede;
a) Tüketicinin, satıcı veya
sağlayıcının isim, unvan, açık adres, telefon ve varsa diğer erişim bilgileri,
b) Sözleşmenin düzenlendiği
tarih,
c) Malın veya hizmetin teslim
veya ifa tarihi ve şekli,
d) Teslimat ve ifaya ilişkin
masrafların tutarı ve kimin tarafından karşılanacağına dair bilgiler,
e) Sözleşme konusu malın veya
hizmetin cinsi veya türü, miktarı ve varsa marka ve modeli,
f) Malın veya hizmetin Türk
Lirası olarak vergiler dahil peşin satış fiyatı,
g) Vadeye göre faiz ile
birlikte ödenecek Türk Lirası olarak toplam satış fiyatı,
h) Faiz miktarı, faizin
hesaplandığı yıllık oran ve sözleşmede belirtilen faiz oranının yüzde otuz
fazlasını geçmemek üzere gecikme faizi oranı,
ı) Peşinat tutarı,
j) Ödeme planı,
k) Borçlunun temerrüde
düşmesinin hukuki sonuçları,
yer alır.
Cayma Hakkı
Madde 8-
Tüketici; mal satışına
ilişkin mesafeli sözleşmelerde, teslim aldığı tarihten itibaren yedi gün
içerisinde hiçbir hukuki ve cezai sorumluluk üstlenmeksizin ve hiçbir gerekçe
göstermeksizin malı reddederek sözleşmeden cayma hakkına sahiptir. Hizmet
sunumuna ilişkin mesafeli sözleşmelerde ise, bu süre sözleşmenin imzalandığı
tarihte başlar. Sözleşmede, hizmetin ifasının 7 günlük süre dolmadan yapılması
kararlaştırılmışsa, tüketici ifanın başlayacağı tarihe kadar cayma hakkını
kullanabilir. Cayma hakkının kullanımından kaynaklanan masraflar satıcı veya
sağlayıcıya aittir.
Elektronik ortamda anında ifa
edilen hizmetler ve tüketiciye anında teslim edilen mallara ilişkin sözleşmeler
cayma hakkı ve kullanımına ilişkin hükümlere tabi değildir.
Malın teslimi sözleşmeye
taraf olan tüketici dışında bir kişiye yapılsa dahi tüketici cayma hakkını
kullanabilir. Bu durumda satıcı malı 9 uncu maddenin dördüncü fıkrası hükmü
uyarınca üçüncü kişiden teslim alır.
Tüketicinin özel istek ve
talepleri uyarınca üretilen veya üzerinde değişiklik ya da ilaveler yapılarak
kişiye özel hale getirilen mallarda tüketici cayma hakkını kullanamaz. Ayrıca
tüketici, niteliği itibariyle iade edilemeyecek, hızla bozulma veya son kullanma
tarihi geçme ihtimali olan mallar söz konusu olduğunda cayma hakkını kullanamaz.
( Değişik:
9/10/2007-26668 RG)
Satıcı veya sağlayıcının 6
ncı veya 7 nci maddede belirtilen yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde,
satıcı veya sağlayıcı en geç otuz gün içerisinde eksikliği giderir. Bu durumda
yedi günlük süre, söz konusu eksikliğin giderildiğine dair bilginin yazılı
olarak tüketiciye ulaştırıldığı tarihten itibaren başlar. Aksi takdirde,
tüketici cayma hakkını kullanmak için yedi günlük süre ile bağlı değildir.
Tüketicinin ödediği bedel
kısmen veya tamamen satıcı veya sağlayıcı tarafından ya da satıcı veya sağlayıcı
ile kredi veren arasındaki anlaşmaya dayanılarak karşılanıyorsa, cayma hakkının
kullanılması halinde, kredi sözleşmesi de hiçbir tazminat veya cezai şart
tutarını ödeme yükümlülüğü söz konusu olmaksızın kendiliğinden sona erer. Ancak
bunun için, cayma bildiriminin kredi verene de yazılı olarak iletilmesi gerekir.
Satıcı ve
Sağlayıcının Yükümlülüğü
Madde 9-
Satıcı veya sağlayıcı
tüketicinin siparişi kendisine ulaştırdığı andan itibaren en geç otuz gün
içerisinde edimini yerine getirmekle yükümlüdür. Bu süre tüketiciye daha önceden
yazılı olarak bildirilmek koşuluyla en fazla on gün uzatılabilir.
Satıcı veya sağlayıcı,
tüketicinin cayma bildiriminin kendisine ulaştığı tarihten itibaren on gün
içinde almış olduğu bedeli, kıymetli evrakı ve tüketiciyi borç altına sokan her
türlü belgeyi iade etmekle, ayrıca yirmi gün içinde de malı geri almakla
yükümlüdür.
( Değişik:
9/10/2007-26668 RG)
Satıcı veya sağlayıcı
mesafeli sözleşme konusu malın veya hizmetin tüketiciye teslimi veya ifasından
önce 5 inci maddede yer alan bilgiler ile 7 nci maddede yer alan sözleşmeyi
tüketiciye vermek ve 6 ncı maddede belirtilen yükümlülükler dahilinde ön
bilgilerin teyidine ilişkin onayı almak zorundadır. Uyuşmazlık halinde ispat
külfeti satıcı veya sağlayıcıya aittir.
Haklı bir sebebe dayanmak
şartıyla satıcı veya sağlayıcı, sözleşmeden doğan ifa yükümlülüğünün süresi
dolmadan ve sözleşmede belirtmesi şartıyla, tüketiciye eşit kalite ve fiyatta
mal veya hizmet tedarik edebilir.
Satıcı veya sağlayıcı,
sipariş konusu mal veya hizmetin yerine getirilmesinin imkansızlaştığını ileri
sürerek, sözleşme konusu yükümlülüklerini yerine getiremiyorsa, bu durumu,
sözleşmeden doğan ifa yükümlülüğünün süresi dolmadan tüketiciye bildirir. Ödemiş
olduğu bedel ve borç altına sokan tüm belgeleri 10 gün içinde tüketiciye iade
eder.
Geri Ödeme
Madde 10-
Mesafeli sözleşmelerde,
ödemenin kredi kartı veya benzeri bir ödeme kartı ile yapılması halinde
tüketici, kartın kendi rızası dışında ve hukuka aykırı biçimde kullanıldığı
gerekçesiyle ödeme işleminin iptal edilmesini talep edebilir. Bu halde, kartı
çıkaran kuruluş itirazın kendisine bildirilmesinden itibaren 10 gün içinde ödeme
tutarını tüketiciye iade eder.
Kapsam Dışı
Sözleşmeler
Madde 11-
Bu Yönetmelik hükümleri;
a) Banka, sigorta ile ilgili,
b) Otomatik satış makineleri
vasıtasıyla akdedilen,
c) Halka açık jetonlu
telefonlar vasıtasıyla akdedilen,
d) Açık arttırma yolu ile
akdedilen,
e) Gıda, içecek ve günlük
tüketim için tüketicinin evine veya işyerine düzenli olarak sağlanan malların
tedariki ile ilgili,
f) Sağlayıcının üstlendiği,
barınma, ulaşım, yemek tedariki, sportif ve kültürel faaliyetler ve eğlence
hizmetlerini özel bir günde veya sürede tedarik etmesine ilişkin hükümler
içeren,
sözleşmelere uygulanmaz.
Yürürlük
Madde 12-
Bu Yönetmelik 14/6/2003
tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
Madde 13-
Bu Yönetmelik hükümlerini
Sanayi ve Ticaret Bakanı yürütür.